Tin tức

SỰ PHÁT TRIỂN NGÔN NGỮ CỦA TRẺ TRONG NHỮNG NĂM ĐẦU ĐỜI (TỪ 0-6 TUỔI)

08:10 | 13/08/2018

Chúng ta đều biết ngôn ngữ chính là phương tiện vô cùng quan trọng giúp chúng ta biểu lộ nhu cầu, cảm xúc cá nhân và giao tiếp với xã hội, mở rộng mối quan hệ cộng đồng. Ngôn ngữ xuất hiện từ thời tiền sử, trải qua quá trình lịch sử và sự hình thành của nhiều nền văn minh, văn hóa khác nhau và tồn tại ở nhiều dạng khác nhau: ký hiệu, cử chỉ, mật mã, chữ viết, tiếng nói,… và để làm chủ được tất cả các dạng của ngôn ngữ , não bộ đòi hỏi trẻ phải vận dụng toàn bộ các giác quan, cảm giác và cả sự hoạt động của cơ thể.


Khả năng học ngôn ngữ ở trẻ nhỏ

Từ 0-6 tuổi là giai đoạn quyết định cho sự phát triển ngôn ngữ của trẻ, các nhà ngôn ngữ học đã nhận thấy khả năng bẩm sinh về ngôn ngữ ở trẻ nhỏ qua nhiều nghiên cứu khác nhau được chứng minh cách đây hơn nửa thế kỷ. Một nghiên cứu dựa trên quan sát của Senghas & Coppola vào năm 2001 qua một nhóm trẻ em khiếm thính ở Nicaragua cho thấy rằng các em đã tự tạo ra những ký hiệu riêng biệt để giao tiếp mà không hề có sự dạy bảo từ người lớn và cũng chưa từng được tiếp xúc với ngôn ngữ ký hiệu. Theo đó, khả năng học tập ngôn ngữ ở trẻ nhỏ là vô hạn kể cả những trẻ em khiếm thính, điều đặc biệt hơn là nếu trong gia đình trẻ sử dụng bao nhiêu loại ngôn ngữ thì trẻ có khả năng tiếp thu bấy nhiêu ngôn ngữ đó mà không hề bị nhầm lẫn hay xáo trộn, bởi não bộ của trẻ lúc này đang lĩnh hội một cách vô thức, hoàn toàn không bị gò bó.

Dưới đây là biểu đồ chung về sự phát triển ngôn ngữ ở trẻ ở độ tuổi 0-6 tuổi

Biểu đồ thể hiện các giai đoạn phát triển ngôn ngữ của trẻ trong những năm đầu đời

 

Giai đoạn im lặng tiếp nhận

Ở biểu đồ trên, dựa trên kết quả nghiên cứu khoa học về cách tiếp thu ngôn ngữ ở trẻ, chúng ta thấy rằng trong giai đoạn đầu tiên được tiếp xúc với ngôn ngữ, kể cả tiếng mẹ đẻ lẫn ngôn ngữ thứ hai và ngoại ngữ khác, đa số con trẻ chúng ta đều phải trải qua giai đoạn im lặng tiếp nhận. Ở giai đoạn này, phần lớn cha mẹ sẽ lo lắng khi thấy trẻ rất ít khi sử dụng ngôn ngữ khi ở nhà, đặc biệt là khi trẻ mới tiếp xúc với ngôn ngữ thứ hai. Ngoài tiếng mẹ đẻ, có một số bằng chứng cho thấy việc học ngoại ngữ thường diễn ra chậm hơn vì lúc này trẻ đang được tiếp thu ngôn ngữ một cách thụ động, não bộ của trẻ không được kích hoạt khi nghe những âm thanh mới mà chúng chỉ thể hiện sự kích hoạt khi nghe những âm thanh tương tự đã phát ra một năm trước và trẻ em song ngữ cho thấy sự tăng trưởng có phần chậm hơn theo các mốc ngôn ngữ của trẻ em đơn ngữ trong những năm đầu đời (theo Bialystok năm 2001 và Clark năm 2003).


 Cha mẹ đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ, khuyến khích trẻ nhỏ phát huy khả năng ngôn ngữ

Lợi ích của việc cho trẻ học ngoại ngữ

Thực tế cho thấy nhiều gia đình hiện đại đã chý ý đến khả năng đặc biệt này của con trẻ và tạo điều kiện cho trẻ sớm được tiếp xúc với ngoại ngữ khác ngoài ngôn ngữ mẹ đẻ. Điều này hoàn toàn không phải là một xu hướng mà chính là sự tận dụng bản năng sơ khai của trẻ để giúp con kích thích phát triển tư duy não bộ. Cho trẻ tiếp xúc với ngôn ngữ sớm còn giúp ngăn chặn các vấn đề liên quan đến ngôn ngữ thường xảy ra ở lứa tuổi này như tự kỷ, chậm nói, rối loạn hành vi và cảm xúc, hội chứng khó đọc,… Theo một nghiên cứu của Johnson & Newport năm 1989 chỉ ra rằng trẻ được tiếp xúc với ngôn ngữ thứ hai từ giai đoạn phôi thai và ấu nhi có nhiều khả năng phát âm chuẩn và ngữ pháp tốt hơn so với độ tuổi từ 10-12 Các bậc cha mẹ thường lo lắng rằng khi cho con học ngoại ngữ, con sẽ mất dần khả năng học tiếng mẹ đẻ. Tuy nhiên, các nhà khoa học đã khẳng định việc cho trẻ học ngoại ngữ mang lại lợi ích lớn hơn nhiều so với những khó khăn của việc tiếp cận ngoại ngữ sớm, trẻ cũng sẽ có ý thức hơn về nói và viết cấu trúc, nhận lỗi ngữ pháp và ý nghĩa, một kĩ năng rất quan trọng của hoạt động đọc. Khi trẻ lớn lên, những trẻ có khả năng nói nhiều hơn một ngôn ngữ cũng đạt điểm cao hơn những người chỉ nói một ngôn ngữ trong một số bài kiểm tra về nhận thức (theo Bialysok, 2001)

Vì vậy, ngày càng có nhiều chuyên gia khuyến khích cho trẻ học thêm ngoại ngữ, tiêu biểu nhất là Oflia Garcia & Joanne Kleifgen (Giáo sư, nhà soạn giả nổi tiếng nước Mỹ về chính sách, chương trình và phương pháp cho những người học ngôn ngữ thứ hai) đã nhận định: “Một nền giáo dục song ngữ nên tiến hành ở mọi lãnh thổ và cho phép người học phát triển mạnh mẽ khả năng đọc- viết đa dạng”.

 

Vai trò của gia đình và trường lớp

Giai đoạn im lặng tiếp nhận ở trẻ là một tiến trình diễn ra hoàn toàn bình thường. Tuy vậy, cha mẹ và môi trường giáo dục là những yếu tố quan trọng góp phần vào việc giúp con trẻ phát triển nhận thức và khả năng tiếp thu ngôn ngữ. Trường học và nơi đào tạo ngôn ngữ phải là một môi trường sáng tạo, mang tính chủ động và tạo cho trẻ một phương thức học “nhúng chìm” trong ngôn ngữ. Ngoài việc học ở trường, gia đình phải là nơi ươm mầm, khuyến khích khả năng của trẻ và động viên, hỗ trợ trẻ trong việc hoàn thiện kỹ năng ngôn ngữ đặc biệt là trong những năm đầu đời. Việc trò chuyện thường xuyên với trẻ là một trong những việc dễ dàng mà các bậc cha mẹ nào cũng có thể làm được để kích thích não bộ của trẻ hoạt động ngôn ngữ một cách có hiệu quả nhất.

 

 

Thông tin tham khảo:

Bialystok, E.,(2001), Bilingualism in development.

Bialystok, E & Craik, F.I.M.,(2001) Cognitive and linguistic processing in the bilingual mind.

Bloom & Tinker,(2001), The Intentionality model and language acquisition: Engagement, effort, and the essential tention, Monographs of the society for research in child development, 66, serial No.267

Clark, Eve V.(2003), First Language Acquisition, Cambridge University Press, 2003.

Nguồn tin tham khảo: http://spmamnon.edu.vn

Các tin khác
Top